Επιμέλεια: ΒΗΜΑ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ
ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟ ΣΕΡΒΙΑΣ: Θεμελιώδη Συμφωνία υπέγραψαν την Τετάρτη 3 Αυγούστου 2022, ο Πατριάρχης Σερβίας κ. Πορφύριος και ο Πρωθυπουργός του Μαυροβουνίου κ. Dritan Abazović, στην Ποντγκόριτσα κάνοντας λόγο ότι η συμφωνία θα βοηθήσει στην επούλωση της βαθιάς ρωγμής μεταξύ φιλοευρωπαϊκών κομμάτων και των υποστηρικτών της σύσφιγξης των σχέσεων με τη Σερβία και τη Ρωσία.
Στην υπογραφή της Θεμελιώδους Συμφωνίας παρέστησαν τα μέλη της Ιεράς Συνόδου των Επισκόπων της Σερβικής Ορθόδοξης Εκκλησίας: ο Μητροπολίτης Μαυροβουνίου και Παράκτιας κ. Joanikije και οι αιδεσιμότατοι Επίσκοποι Vasilije του Srem και Photije του Zvornik-Tuzla και πολιτικοί.
Τι περιέχει η συμφωνία
Η νέα έκδοση της Συμφωνίας για τις σχέσεις μεταξύ του κράτους του Μαυροβουνίου και της Σερβικής Ορθόδοξης Εκκλησίας περιέχει κυρίως τις υποχρεώσεις του κράτους και των θεσμών έναντι αυτής της θρησκευτικής κοινότητας.
1) Παραχωρείται στη Σερβική Ορθόδοξη Εκκλησία στο Μαυροβούνιο η εξωεδαφικότητα των θρησκευτικών αντικειμένων
2) Δυνατότητα θρησκευτικής εκπαίδευσης στα δημόσια σχολεία
3) Η υποκειμενικότητά της αναγνωρίζεται για έξι αιώνες περισσότερο από ό,τι η Σερβική Ορθόδοξη Εκκλησία στη Σερβία
4) Δίνονται δημόσιες-δικαστικές εξουσίες
5) Ισότιμο νομικό καθεστώς με τους κρατικούς θεσμούς
Η ομιλία του Πατριάρχη Σερβίας μετά την υπογραφή της Συμφωνίας
“Αξιότιμε κύριε Πρόεδρε της Κυβέρνησης του Μαυροβουνίου, κύριε Αντιπρόεδρε της Κυβέρνησης, Υπουργοί της Κυβέρνησης του Μαυροβουνίου, Αδελφοί Αρχιεπίσκοποι, Σεβασμιώτατοι Μητροπολίτες και Σεβασμιώτατοι Επίσκοποι,
Σήμερα ανυπομονούσα για τη φιλική και αδελφική συνάντησή μας εδώ στην πρωτεύουσα του Μαυροβουνίου, στην πρωτεύουσα μιας όμορφης χώρας που διαμορφώθηκε από τον Θεό, που διαμορφώθηκε από την αγάπη του Θεού, ώστε να μπορεί να είναι πάντα, όπως συνέβη στο πέρασμα των αιώνων, ένα σπίτι για όλους τους ανθρώπους που θα έρθουν από όλον τον κόσμο.
Κατ’ αρχάς, είμαι ευγνώμων στον Θεό σήμερα, ευγνώμων σε εσάς, κύριε Πρωθυπουργέ, για όλες τις προσπάθειες που καταβάλατε μαζί με τους συναδέλφους σας για να ολοκληρώσουμε πανηγυρικά από το 2012 και να υπογράψουμε τη Θεμελιώδη Συμφωνία μεταξύ του κράτους του Μαυροβουνίου και της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Δημοκρατίας της Σερβίας.
Αυτή τη στιγμή χαιρετώ, επίσης, όλους τους πολίτες, ανεξάρτητα από το πώς προσεύχονται στον Θεό ή το αν δεν προσεύχονται στον Θεό, σε όποιο έθνος κι αν ανήκουν. Έχουμε τόσα κοινά στο πέρασμα των αιώνων που είναι πραγματικά πολυτέλεια να αφιερώνουμε χρόνο σε αυτά που μας διαφοροποιούν και να τονίζουμε και να αυξάνουμε τις διαφορές του άλλου. Το πέρασμα των αιώνων έχει δείξει ότι χρειαζόμαστε πραγματικά ο ένας τον άλλον, ότι δεν μπορούμε να κάνουμε ο ένας χωρίς τον άλλον και ότι μπορούμε να κάνουμε τα πάντα όταν είμαστε μαζί και όταν υπάρχει χώρος στην καρδιά μας για τον άλλον.
Είμαι ευγνώμων, λοιπόν, που είχατε πάνω απ’ όλα ανθρώπινα συναισθήματα γι’ αυτό που λέω, για το ότι κατευθυνόμαστε ο ένας προς τον άλλον, ότι χρειαζόμαστε ο ένας τον άλλον. Είμαι ευγνώμων, φυσικά, εκτός από τους συνεργάτες σας, και προς όλους εκείνους που από το 2012 πρόσθεσαν ένα λιθαράκι σε αυτή την προσπάθεια που μας έφερε σε αυτή τη στιγμή και όλοι έχουν τη θέση τους εκεί.
Ακόμη, μπορώ να πω ότι είμαι ευγνώμων και προς εκείνους που δεν συμφώνησαν ότι πρέπει να φτάσουμε σε αυτή τη στιγμή, αλλά αυτοί, με τον τρόπο τους, ίσως ασυνείδητα, συνέβαλαν στο να συνειδητοποιήσουμε πόσο σημαντικό είναι να καταλαβαίνουμε ο ένας τον άλλον. Ακόμα καλύτερα, να καταλάβουμε πόσο σημαντικό είναι να παλεύουμε ο ένας για τον άλλον, ότι μόνο μαζί μπορούμε να κάνουμε τεράστια βήματα και αυτό σε σύντομο χρονικό διάστημα.
Με την ευκαιρία αυτή οφείλω να εκφράσω, τουλάχιστον, προς τον μακαριστό Μητροπολίτη Αμφιλόχιο, – ο οποίος, ανεξάρτητα από το ότι συνάντησε διάφορα εμπόδια και όσους με διάφορους τρόπους θέλησαν να αμφισβητήσουν το συναίσθημά του για το Ευαγγέλιο, την αίσθηση της ανάγκης για σωτηρία για όλους τους ανθρώπους και την αίσθηση ότι ο άνθρωπος δεν είναι μόνο ένα βιολογικό και ιστορικό ον, αλλά ένα ον που δημιουργήθηκε για την αιωνιότητα – στην πραγματικότητα έκανε πολύ περισσότερα από όσα κάναμε όλοι μαζί από την Εκκλησία που ήρθαμε εδώ. Είμαι βέβαιος ότι σήμερα χαίρεται και αυτός μαζί μας στον παράδεισο και είμαι σίγουρος ότι οι προσευχές του από εκεί συνέβαλαν απλά, γρήγορα και εύκολα -τουλάχιστον από τότε που είστε εσείς στη θέση του πρωθυπουργού και είμαι και εγώ στη θέση όπου βρίσκομαι – να φτάσουμε σε αυτήν την πράξη.
Δεν χρειάστηκε να πούμε πολλά για να καταλάβουμε ότι αυτού του είδους η συμφωνία είναι κάτι που χρειάζεται τόσο το κράτος του Μαυροβουνίου όσο και η Σερβική Ορθόδοξη Εκκλησία. Γιατί; Επειδή εμείς οι Σέρβοι, σε όποια χώρα βρισκόμαστε ή σε όποια χώρα έχουμε εκκλησιαστική δικαιοδοσία, είναι αυτονόητο ότι θέλουμε να σεβόμαστε και να υπακούμε στο Σύνταγμα και τους νόμους αυτής της χώρας. Ως εκ τούτου, νομίζω ότι είναι πολύ σημαντικό ότι εσείς, όπως κι εμείς, σεβόμενοι το Σύνταγμα και τους νόμους του Μαυροβουνίου, δεν θέλαμε τίποτα περισσότερο από οποιονδήποτε άλλον πολίτη του Μαυροβουνίου, ούτε είχαμε φιλοδοξίες να πετύχουμε κάτι περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη θρησκευτική κοινότητα, αλλά φυσικά, είναι λογικό και φυσιολογικό, ότι δεν ήταν δυνατόν να δεχθούμε κάτι λιγότερο από αυτό.
Ό,τι ισχύει για την Εκκλησία μας και για όλους τους πιστούς ισχύει και για όλες τις θρησκευτικές κοινότητες εδώ στο Μαυροβούνιο. Αγωνιζόμαστε ως Εκκλησία όπου κι αν βρισκόμαστε, αν υπάρχουν προβλήματα σε ό,τι αφορά άλλες θρησκευτικές κοινότητες, σε όλα τα θέματα αγωνιζόμαστε πάντα μαζί για τα δικαιώματα αυτής της θρησκευτικής κοινότητας, ώστε να γίνονται σεβαστά και να γίνεται χρήση των δικαιωμάτων αυτών στον ίδιο βαθμό με εκείνων που περιμένουμε για τους εαυτούς μας. Φυσικά, ο στόχος δεν είναι τα δικαιώματα για τα δικαιώματα.
Από την οπτική μας γωνία ως θρησκευτική κοινότητα, για εμάς το δικαίωμα είναι μόνο η δυνατότητα να μπορούμε να βοηθήσουμε και να συνεισφέρουμε στα θεμέλια του Ευαγγελίου, στο σύστημα αξιών που αντλούμε από το Ευαγγέλιο, στην οικοδόμηση όχι μόνο μιας δημοκρατικής κοινωνίας, αλλά κυρίως μιας ανθρώπινης κοινωνίας με στόχο να νιώθουν όλοι οι άνθρωποι ο ένας τον άλλον ως αδέρφια, ως μέλη της ανθρώπινης φυλής, και μετά από αυτό έρχονται όλα τα υπόλοιπα.
Σας ευχαριστούμε για άλλη μια φορά για την προσπάθεια και την αποφασιστικότητα τη δική σας και των συναδέλφων σας. Ευχαριστώ όλους τους πολίτες του Μαυροβουνίου! Να χαίρονται και αυτοί, ανεξάρτητα από το πόσο θα το δείξει κάποιος ή όχι. Είθε ο Κύριος να ευλογεί εσάς και τους συγγενείς σας με υγεία, είθε να δώσει ειρήνη σε εσάς και σε όλους τους ανθρώπους που ζουν στο Μαυροβούνιο και σε ολόκληρο τον κόσμο, και αυτό είναι κάτι που όλοι χρειάζονται σήμερα. Είθε ο Θεός να ευλογεί το Μαυροβούνιο, όλους τους κατοίκους του αλλά και όλους όσοι έρχονται σε αυτό.”
