Στο Μουσείο Γουλανδρή ο Βαρθολομαίος – Έτσι εγεννήθη ο «εκχριστιανισμένος Ελληνισμός»

Επιμέλεια: ΒΗΜΑ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ

ΠΑΤΡΙΑΡΧΗΣ ΒΑΡΘΟΛΟΜΑΙΟΣ: Την Τρίτη 23 Νοεμβρίου 2021, ο Οικουμενικός Πατριάρχης κ.κ. Βαρθολομαίος επισκέφθηκε το Ίδρυμα Βασίλη & Ελίζας Γουλανδρή και ξεναγήθηκε στους χώρους του, στο πλαίσιο της επίσημης επίσκεψης που πραγματοποιεί στην Αθήνα.

Τον Πατριάρχη υποδέχτηκαν η Πρόεδρος του Δ.Σ. του Ιδρύματος Β&Ε Γουλανδρή κυρία Fleurette Καραδόντη και ο Γενικός Διευθυντής κ. Κυριάκος Κουτσομάλλης, παρουσία του Διοικητικού Συμβουλίου.

Στη συνέχεια, ο κ. Κουτσομάλλης τον ξενάγησε στις αίθουσες της μόνιμης Συλλογής του Ιδρύματος . Κατά την προσφώνησή του, ο Οικουμενικός Πατριάρχης κ.κ. Βαρθολομαίος τόνισε τη στενή σχέση της Ορθοδοξίας με την τέχνη και ανέφερε, μεταξύ άλλων: «Παιδιόθεν μας ήγγιζεν η τέχνη, την οποίαν, μαζί με την πίστιν εις τον Θεόν εθεωρούσαμεν οδοδείκτην προς το βάθος και την αλήθειαν των πραγμάτων. […] Είναι πολύ σημαντικόν ότι το Μουσείον Νεώτερης και Σύγχρονης Τέχνης [του Ιδρύματος Β&Ε Γουλανδρή] έχει στόχον να βοηθεί τους ανθρώπους, ανεξαρτήτως ηλικίας, μορφώσεως και κοινωνικής τάξεως να αποκτούν πρόβασιν εις την τέχνην, να τη «διαβάζουν», να υφίστανται δι’αυτής την «καλήν αλλοίωσιν».

Αυτός ο κοινωνικός προσανατολισμός εκφράζει και το πνεύμα της ορθοδόξου παραδόσεώς μας, η οποία, όπως λέγεται, είναι «η κατ’ εξοχήν κοινωνική μορφή του Χριστιανισμού». Η Εκκλησία […] είναι χώρος καλλιεργείας και αναπτύξεως ποικίλων μορφών τέχνης, η οποία είναι εδώ πάντοτε βαθυστόχαστος θεολογική γλώσσα που ενσαρκώνει και εκφράζει τας ζωτικάς αληθείας της πίστεώς μας, την πανσωστικήν ενανθρώπησιν του Θεού Λόγου, την ενότητα του ανθρωπίνου γένους, την ανακαίκισιν της κτίσεως όλης, τον πολιτισμόν της αγάπης και της αλληλεγγύης και την ελπίδα της αιωνιότητος.»

Ο Γενικός Διευθυντής κ. Κυριάκος Κουτσομάλλης ευχαρίστησε θερμά τον Πατριάρχη και ανέφερε, μεταξύ άλλων: «Αυτό που ήθελαν ο Βασίλης Γουλανδρής και η σύζυγός του Ελίζα [οι ιδρυτές το Ιδρύματος Β&Ε Γουλανδρή], ήταν η δημιουργία ενός χώρου ο οποίος θα είναι οικείος, φιλόξενος, προσηνής, ανοιχτός στη διαφορετικότητα και στις πολιτισμικά διαφοροποιημένες ομάδες. Ανοιχτός σε όσους αισθάνονται κοινωνικά παραμερισμένοι. Και τούτο γιατί η τέχνη, σε όλες της τις εκφάνσεις, ως πνευματικό αγαθό έχει αποστολή να προάγει την κοινωνική συνοχή. Τότε μόνο θα αποτελέσει έμπρακτη βεβαίωση ότι η Τέχνη ενώνει άτομα και λαούς, καταλύοντας ιδεοληπτικούς διαχωρισμούς και αναδεικνύοντας τον άνθρωπο ως κυρίαρχο και υπέρτατο σημείο αναφοράς της.

Αυτό που ήθελαν [οι ιδρυτές] και αυτό που και εμείς διακαώς επιθυμούμε είναι ο χώρος αυτός, στο πνεύμα του εγκυκλοπαιδισμού πέρα από την αισθητική, εικαστική, παιδαγωγική άσκηση, να ορίζει ως πρωταρχικό του μέλημα την εξοικείωση του κοινού με την Τέχνη. Να είναι ταυτοχρόνως ένα εργαστήρι γόνιμων προβληματισμών, ζύμωσης ιδεών και με λόγο ευρύτερα κοινωνικό να κεντρίζει κοινωνικούς προβληματισμούς βιώνοντας και κωδικοποιώντας τον χρόνο του. Θέλουμε ένα μουσείο με προοπτική μέλλοντος, που θα επιχειρεί υπερβάσεις και αναγωγές απόδρασης από τον αυτάρεσκο εγωκεντρισμό που θα το καθιστούσαν περίκλειστο και απαρχαιωμένο.»

Τέλος, ο Γενικός Διευθυντής του Ιδρύματος Βασίλη & Ελίζας Γουλανδρή έκανε ιδιαίτερη μνεία στις προσπάθειες που καταβάλλει ο Οικουμενικός Πατριάρχης για την προστασία του περιβάλλοντος. Η οικολογική αφύπνιση, που αποτελεί προτεραιότητα για το Ίδρυμα, είναι και το μήνυμα που στέλνει η εγκατάσταση γλυπτών του καλλιτέχνη Andrew Levitas, η οποία παρουσιάζεται στην αίθουσα των περιοδικών εκθέσεων έως και τις 28 Νοεμβρίου 2021.

 

*Το Ίδρυμα Βασίλη & Ελίζας Γουλανδρή είναι ένας κοινωφελής, μη κερδοσκοπικός οργανισμός, με κύριο σκοπό τη λειτουργία των Mουσείων του στην Αθήνα και στην Άνδρο, καθώς και την προαγωγή των εικαστικών τεχνών σε εθνικό και διεθνές επίπεδο.

Το Μουσείο του Ιδρύματος στην Αθήνα σχεδιάστηκε για να στεγάσει τα έργα της Συλλογής του, στην οποία περιλαμβάνονται σπάνια έργα τέχνης μεγάλων ονομάτων της ευρωπαϊκής πρωτοπορίας όπως Cézanne, van Gogh, Gauguin, Monet, Degas, Rodin, Toulouse-Lautrec, Bonnard, Picasso, Braque, Léger, Kandinsky, Miró, Giacometti, Balthus, καθώς και έργα διακεκριμένων Ελλήνων καλλιτεχνών όπως Παρθένης, Μπουζιάνης, Βασιλείου, Χατζηκυριάκος-Γκίκας, Τσαρούχης, Μόραλης, Τέτσης, Takis, Chryssa, Στάμος κ.α.