Κράτος – Εκκλησία: -Η Ιεραρχία είπε «ναι» στους ιερείς και «όχι» στον Αρχιεπίσκοπο – Είναι η πρώτη φορά που δεν κατάφερε να επιβληθεί στην Ιεραρχία – Μόνο 6 Μητροπολίτες τον στήριξαν.
Βαριά ήττα υπέστησαν πρωθυπουργός και Αρχιεπίσκοπος, στην προσπάθειά τους να μοιράσουν τα ιμάτια της Εκκλησίας πίσω από την πλάτη κλήρου και λαού. Μητροπολίτες και κληρικοί ύψωσαν το ανάστημά τους και στήνουν ανάχωμα προκειμένου να μην περάσουν τα σχέδια που -με μαθηματική ακρίβεια- οδηγούν στην απαξίωση και αποδυνάμωση της Εκκλησίας και την εκποίηση των περιουσιακών της στοιχείων, καθώς επίσης και στην υποβάθμιση του κλήρου όλων των βαθμίδων.
Ταυτόχρονα έβαλαν φρένο στις προσδοκίες του πρωθυπουργού να χρησιμοποιήσει την Εκκλησία προκειμένου να αποκομίσει πολιτικά (κομματικά) οφέλη εν όψει εκλογών, εκθέτοντας παράλληλα τον Αρχιεπίσκοπο, ο οποίος -κατά κοινή διαπίστωση- δρα ως «δούρειος ίππος» του πρωθυπουργού. Με τη στάση τους οι μητροπολίτες έστειλαν μήνυμα προς κάθε κατεύθυνση τονίζοντας ότι «η Εκκλησία υπάρχει και θα υπάρχει», κόντρα σε αυτούς που επιβουλεύονται τα συμφέροντά της. Από κοντά και οι ιερείς δηλώνουν αποφασισμένοι να μεταφέρουν τη φλόγα της οργής στα εκατομμύρια των πολιτών της χώρας.
Το βροντερό «όχι» της Ιεραρχίας κατά την προχθεσινή θυελλώδη συνεδρίαση συνιστά ισχυρό πολιτικό πλήγμα για τον Αλ. Τσίπρα, που θα αποτυπωθεί στην κάλπη των εθνικών εκλογών. Όσον αφορά τον κ. Ιερώνυμο, οι εξελίξεις αυτές αποδομούν έτι περισσότερο την προσωπικότητά του ως ηγέτη της Ελληνικής Εκκλησίας, σε βαθμό που κάνει ορισμένους να πιστεύουν ότι ξεκίνησε ήδη η αντίστροφη μέτρηση για το «ξήλωμά» του.
Απειλεί η κυβέρνηση ότι η συμφωνία θα προχωρήσει
Όπως και να ’χει, το γεγονός ότι το 80% των μελών της Ιεραρχίας αντιτάχθηκε ή και «πολέμησε» τα σχέδιά του σημαίνει ότι ο Αρχιεπίσκοπος τελεί υπό αμφισβήτηση. Ενώ μόνο πέντ’-έξι ήταν αυτοί που τον στήριξαν ανοιχτά. Ο κ. Ιερώνυμος εμφανίσθηκε στη συνεδρίαση της Ιεραρχίας με αλαζονική διάθεση και αποφασισμένος να περάσει όσα είχε συμφωνήσει με τον πρωθυπουργό. Έπεσε όμως πάνω σε… τοίχο. Αναγκάσθηκε να προσχωρήσει στην άποψη της μεγάλης πλειοψηφίας, που τάχθηκε κατά οποιασδήποτε αλλαγής στο καθεστώς που διέπει τη μισθοδοσία των ιερέων.
Ενδεικτικό του εχθρικού κλίματος που αντιμετώπισε είναι και το γεγονός ότι δεν τόλμησε να θέσει το θέμα σε ψηφοφορία, καθώς από τις τοποθετήσεις των μητροπολιτών κατάλαβε ότι η βαριά ήττα του θα αποτυπωνόταν και σε αριθμούς (ψήφους). Αίσθηση προκάλεσε το γεγονός ότι ο κ. Ιερώνυμος δεν μπήκε καν στη διαδικασία κάποιων ελιγμών ή συμβιβαστικών προτάσεων που ενδεχομένως να άλλαζαν το κλίμα μεταξύ των μητροπολιτών. Και αυτό από ορισμένους αποδίδεται στο ότι είχε ρητώς δεσμευθεί έναντι του πρωθυπουργού ότι θα προωθήσει τη συμφωνία χωρίς καμία παρέκκλιση από το κοινό ανακοινωθέν της 5ης Νοεμβρίου. Κατά μία άλλη εκδοχή, συνέβαλε η αλαζονική αντίληψή του για τα πράγματα και η σιγουριά του ότι επιβάλλει την άποψή του στους ιεράρχες.
«Δεν θα μπορείτε να κυκλοφορήσετε στη χώρα»
Το πολεμικό κλίμα που υπήρχε στις τάξεις των μητροπολιτών έναντι του Αρχιεπισκόπου παραμονές της Συνόδου της Ιεραρχίας επιβεβαιώθηκε στη διάρκεια της συνεδρίασης. Μαζί ενισχύθηκαν και οι φόβοι που υπήρχαν για τον κίνδυνο ρήξης και διάσπασης της Εκκλησίας. Εντελώς απροκάλυπτα ο κ. Ιερώνυμος επιχείρησε να επιβάλει σιωπητήριο και πειθαρχία. Λογόκρινε τους μητροπολίτες που δεν συμφωνούσαν μαζί του με εκφράσεις του τύπου: «Αυτές τις απόψεις να τις κρατάς για τον εαυτό σου», «Είστε εκτός θέματος», «Αυτά που μας λέτε δεν μας ενδιαφέρουν» κ.ά. Σε πιο ακραίες περιπτώσεις τους αφαιρούσε τον λόγο. Με αποτέλεσμα ορισμένοι εκ των μητροπολιτών (Μεσσηνίας Χρυσόστομος, Καισαριανής Δανιήλ κ.ά.) να αποχωρήσουν από την αίθουσα σε ένδειξη διαμαρτυρίας.
Ο κ. Ιερώνυμος έδειξε να κωφεύει στις προειδοποιήσεις μητροπολιτών τόσο για τις επιπτώσεις που μπορεί να έχει αυτή η συμφωνία στη μισθοδοσία των ιερέων («Χωρίς τους ιερείς δεν μπορούμε να προχωρήσουμε, δεν μπορούμε να πάμε πουθενά», ήταν τα λόγια του Μεσσηνίας) όσο και για το γενικότερο κλίμα που τείνει να διαμορφωθεί στους κόλπους της Εκκλησίας. «Δεν θα μπορείτε να κυκλοφορήσετε στη χώρα. Δεν θα μπορείτε να πάτε σε καμία μητρόπολη από τις αντιδράσεις που υπάρχουν από τους ιερείς», ήταν οι πλέον χαρακτηριστικές φράσεις -κατά τις πληροφορίες- από τον μητροπολίτη Δημητριάδος Ιγνάτιο.
Στη διάρκεια της συνεδρίασης σκληρή κριτική κατά του Αρχιεπισκόπου άσκησαν εκτός από τους Μητροπολίτες Μεσσηνίας και Καισαριανής, οι Μαγνησίας, Χίου, Μεσογαίας, Παροναξίας, Σπάρτης, Βεροίας και Κέρκυρας. Στους ελάχιστους που στάθηκαν στο πλευρό του ήταν οι μητροπολίτες Ιωνίας, Πατρών, Κορινθίας, Ιωαννίνων, Αλεξανδρουπόλεως και Θηβών-Λεβαδείας. Στη διάρκεια της συνεδρίασης μητροπολίτες των Νέων Χωρών άσκησαν κριτική στον Αρχιεπίσκοπο για το γεγονός ότι δεν φρόντισε να ενημερώσει εγκαίρως τον Οικουμενικό Πατριάρχη για το περιεχόμενο της συμφωνίας με τον πρωθυπουργό. Ο κ. Βαρθολομαίος είναι έντονα ενοχλημένος τόσο με τη στάση του Αρχιεπισκόπου όσο και με αυτή του πρωθυπουργού.
Φρόντισε δε από την πρώτη στιγμή η δυσαρέσκειά του να φτάσει μέχρι το Μέγαρο Μαξίμου, κάτι που ανάγκασε τον κ. Τσίπρα να στείλει εκτάκτως στο Φανάρι τον υπουργό Παιδείας Κ. Γαβρόγλου προκειμένου να αμβλύνει την οργή του Πατριάρχη, να καθησυχάσει τους φόβους και τις ανησυχίες του.
Άρχισε η αντίστροφη μέτρηση για τον Ιερώνυμο
Παρά το «όχι» της Ιεραρχίας, το Μαξίμου, συνεπικουρούμενο από τον Αρχιεπίσκοπο, εμφανίζεται αποφασισμένο να προχωρήσει στην υλοποίηση του κοινού ανακοινωθέντος της 5ης Νοεμβρίου. Κόντρα στην επιθυμία της συντριπτικής πλειοψηφίας της Εκκλησίας αλλά και του ελληνικού λαού. Φέρνοντας έτσι ακόμη πιο κοντά τον κίνδυνο της ρήξης και της διάσπασης, που ενδεχομένως να οδηγήσει και στον διχασμό του ελληνικού λαού.
Σε ανακοίνωσή του, λίγη ώρα μετά το πέρας της συνεδρίασης της Ιεραρχίας, το πρωθυπουργικό γραφείο ανέφερε ότι θα προχωρήσει άμεσα στην κατάθεση σχεδίου νόμου που θα προβλέπει όσα αναφέρονται στο κοινό ανακοινωθέν, διευκρινίζοντας μάλιστα ότι «το καθεστώς της μισθοδοσίας των εκκλησιαστικών λειτουργών αποτελεί σε κάθε περίπτωση ευθύνη και απόφαση της Πολιτείας». Επισήμανση η οποία από ορισμένους ερμηνεύθηκε ως έμμεση απειλή προς τους ιερείς σε ό,τι αφορά τη μισθοδοσία τους.
Στο ίδιο μήκος κύματος, ο Αρχιεπίσκοπος με δήλωσή του εξέφρασε την ικανοποίησή του για την τοποθέτηση του Μεγάρου Μαξίμου και έκανε λόγο για «συνέχιση του διαλόγου μεταξύ Εκκλησίας και Πολιτείας για τα θέματα κοινού ενδιαφέροντος». Απέφυγε, ωστόσο, σκοπίμως, να σχολιάσει την αναφορά της πρωθυπουργικής ανακοίνωσης για τη μισθοδοσία των ιερέων, που αποτελεί και το κόκκινο πανί. Με τη στάση του αυτή ο κ. Ιερώνυμος έδειξε πως είτε δεν θεωρεί μείζον ζήτημα τη μισθοδοσία, είτε -πολύ χειρότερα- δεν σκοπεύει να αντιταχθεί στα σχέδια της κυβέρνησης και του πρωθυπουργού.
Στα σχέδια πρωθυπουργού και Αρχιεπισκόπου είναι, αναφέρουν οι πληροφορίες, το τελικό κείμενο του νομοσχεδίου που θα αφορά την Εκκλησία να το φέρει ο δεύτερος στη Διαρκή Ιερά Σύνοδο, όπου αμφότεροι εκτιμούν ότι υπάρχουν περισσότερες πιθανότητες αυτό να εγκριθεί και να καταστεί νόμος του κράτους. Από τα παραπάνω προκύπτει καθαρά ότι οι κ. Τσίπρας και Ιερώνυμος είναι αποφασισμένοι να υλοποιήσουν τα σχέδιά τους κόντρα στη συντριπτική πλειοψηφία μητροπολιτών, κληρικών αλλά και των πολιτών.
