Το εσπέρας της Τρίτης 5 Σεπτεμβρίου ε.έ., εις την κεντρική αίθουσα του πνευματικού κέντρου του Ιερού Ναού Κοιμήσεως της Θεοτόκου Λαγκαδά «Κιβωτός Σωτηρίας», πραγματοποιήθηκε η έναρξη του δευτέρου κύκλου των μαθημάτων του Εκπαιδευτικού Προγράμματος Επιμόρφωσης κληρικών και στελεχών της Ι. Μ. Λαγκαδά, Λητής και Ρεντίνης το οποίο φέρει τον γενικό τίτλο: «Σχέσεις της Ορθοδόξου Εκκλησίας προς τον λοιπόν Χριστιανικόν κόσμον».
Το παρόν εκπαιδευτικό πρόγραμμα της Διεθνούς Ακαδημίας Θεολογικών και Φιλοσοφικών Σπουδών «Άγιοι Κύριλλος και Μεθόδιος», πραγματοποιείται σε συνεργασία με τη Θεολογική Σχολή του Α.Π.Θ., και είναι διάρκειας 64 διδακτικών ωρών και πιστοποιημένο σύμφωνα με το «Σύστημα Πιστοποίησης Επιμόρφωσης».
Κύριο σκοπό και στόχο έχει την επιμόρφωση των κληρικών αλλά και των λαϊκών στελεχών της Μητροπόλεως, παρουσιάζοντας μέσα από τις 4 θεματικές ενότητες που είναι χωρισμένο, ένα ολοκληρωμένο περίγραμμα της ζωής της Αγίας μας Εκκλησίας από τον 1ο αιώνα έως σήμερα.
Ομιλητές του πρώτου μαθήματος του δευτέρου κύκλου ήταν οι Πανοσιολογιώτατοι Αρχιμ. π. Μακάριος Νιάκαρος, Δρ. Θεολογίας Α.Π.Θ. και Ιερατικός Προϊστάμενος του Ιερού Ναού των Αγίων Αποστόλων Πέτρου και Παύλου Haverhill Βοστώνης και π. Αρίσταρχος Γκρέκας, Δρ. Θεολογίας Α.Π.Θ., π. Αρίσταρχος Γκρέκας, Κληρικός της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αθηνών και Εκπαιδευτικός.
Προ της ενάρξεως της 4ης ενότητας η οποία έχει ως κύριο θέμα: «Ενότητα και διάσπαση του Χριστιανικού κόσμου τον 20ο αιώνα, ο Πανοσιολογιώτατος Αρχιμ. του Οικουμενικού Θρόνου και Πρωτοσύγκελος της καθ’ ημάς Ιεράς Μητροπόλεως π. Ευσέβιος Σπουργίτης, απεύθυνε σύντομο χαιρετισμό μεταφέροντας τις Ευχές και τις Ευλογίες του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Λαγκαδά, Λητής και Ρεντίνης κ.κ. Ιωάννου, ο οποίος λόγω των Συνοδικών του Καθηκόντων στην Δ. Ι. Σ. απουσίαζε στην Αθήνα.
Στην εναρκτήρια εισήγηση του ο Ελλογιμώτατος Καθηγητής της Θεολογικής Σχολής του Α.Π.Θ. κ. Αραμπατζής Χρήστος, έκανε μία σύντομη αναφορά στις τρεις θεματικές ενότητες που προηγήθηκαν κατά το παρελθόν ακαδημαϊκό έτος, ενώ εν συνεχεία επεσήμανε παραδείγματα μέσα από τη ζωή της Εκκλησίας στη διάρκεια της δεύτερης χιλιετίας, στα οποία διαφαίνεται η στάση των Αγίων έναντι των ετερόδοξων χριστιανών και των αλλοθρήσκων, υπογραμμίζοντας ότι Εκκλησία διά των Αγίων της συνεχώς μαρτυρεί την αλήθεια μέσα σε ένα μεταβαλλόμενο κόσμο χωρίς ποτέ να ταυτίζεται με τα σχήματα του κόσμου.
Εν συνεχεία, ο π. Μακάριος Νιάκαρος, ανέλυσε λεπτομερώς, με βάση την έρευνα που διεξήγαγε στην διδακτορική του διατριβή, τη στάση του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Αμερικής Μιχαήλ Κωνσταντινίδη έναντι των ετεροδόξων.
Αναφέρθηκε, επίσης, στις αξιολογήσεις του όσον αφορά τα πρώτα βήματα της Οικουμενικής Κίνησης, τα οποία έζησε από κοντά, τονίζοντας συνεχώς τη διαχρονική σχέση της Ορθόδοξης Εκκλησιάς με τους ετεροδόξους και με τους εκτός χριστιανισμού λαούς και κοινωνίες, συμμετέχοντας στις εργασίες των διαφόρων επιτροπών, που οδήγησαν στη δημιουργία του Παγκοσμίου Συμβουλίου των Εκκλησιών, ο Μιχαήλ κατάφερε να μαρτυρήσει την αλήθεια της Ορθόδοξης Εκκλησίας, όπως αυτή αποτυπώνεται στο αίτημα της ενότητας «εν τη αληθεία», που προτείνει συνεχώς το Οικουμενικό Πατριαρχείο.
Βασική θέση του Αρχιεπισκόπου Μιχαήλ ήταν ότι στα διάφορα forum των οικουμενικών διαλόγων μπορούν να θίγονται και να συζητούνται ερωτήσεις και προβληματισμοί που βοηθούν στην αλληλογνωριμία, αίρουν τη μάστιγα του προσηλυτισμού, συντελούν στην επίτευξη της ειρηνικής συνύπαρξης των Χριστιανών και στην κοινή αντιμετώπιση του πολέμου, της αθεΐας και των κοινωνικών αδικιών.
Ο Μιχαήλ επεσήμανε συνεχώς ότι, εφόσον οι ετερόδοξοι δεν ζητούν την επιβολή διδασκαλιών ξένων προς την Ορθόδοξη Παράδοση, είναι δυνατή η έναρξη και η οικοδόμηση ενός διαλόγου‧ άποψη ιδιαιτέρως επίκαιρη ακόμη και σήμερα. Θεωρούσε ότι η Ορθόδοξη Εκκλησία έμενε πιστή στο δόγμα της Μίας, Αγίας, Καθολικής και Αποστολικής Εκκλησίας και στις Οικουμενικές Συνόδους των οκτώ πρώτων αιώνων. Ως εκ τούτου, σε καμία περίπτωση δεν θα μπορούσε να αποδεχτεί την ένωση με προτεσταντικές ομάδες, οι οποίες δεν αποδέχονται την αποστολική διαδοχή. Ο ρόλος της Ορθοδοξίας είναι διαφωτιστικός και σε κάθε περίπτωση ενάντια σε οιαδήποτε μορφή προσηλυτισμού. Η Ορθόδοξη Εκκλησία είναι η μόνη που διαφυλάσσει πιστά την αλήθεια, ενώ συνάμα δεν προχωρά σε προσηλυτισμό άλλων χριστιανικών λαών.
Ακολούθησε η εισήγηση του π. Αριστάρχου Γκρέκα, Διδάκτωρ Θεολογίας Α.Π.Θ., ο οποίος μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα προέβαλε τα θετικά στοιχεία των διαλόγων μεταξύ της Ορθοδόξου Εκκλησίας και των ετεροδόξων και αλλοθρήσκων στην επίλυση των προβλημάτων του πολέμου και την επίτευξη της ειρήνης μεταξύ των λαών. Κάθε διάλογος της Ορθοδόξου Εκκλησίας με άλλες ομολογίες και άλλες θρησκείες βασίζεται στις αρχές της πατερικής ανθρωπολογίας και την σωτηριολογία της. Τα παραδείγματα της συνύπαρξης Ορθοδόξων και αλλοθρήσκων σε ιδιαίτερα εχθρικά για τους πρώτους περιβάλλοντα, αξιοποιήθηκαν από τον εισηγητή για να καταδειχθεί ο σημαντικός ρόλος των διαλόγων.
Τέλος, και οι δύο ομιλητές ανέγνωσαν παράλληλα κείμενα εκ των δηλώσεων της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου της Κρήτης και των δηλώσεων των φωτισμένων Ιεραρχών του παρελθόντος, αποδεικνύοντας διαχρονικά την κοινή στάση και την αγαπητική διάθεση της Εκκλησίας έναντι όλων των ανθρώπων της γης, τους οποίους καλεί συνεχώς στο ένα σώμα του Χριστού, που λειτουργείται στην λατρευτική ζωή της Ορθόδοξης Εκκλησίας.
Ακολούθησε ευρεία συζήτηση και διάλογος πάνω στα ερώτημα που απεύθυναν οι παρευρισκόμενοι προς τους ομιλητές.
